İNSAN VE ÇEVRE İLİŞKİLERİ (1)

Erkan ARSLAN

T�m Yaz�lar�

Semavi dinlerin kutsal kitaplarına göre insan Cennetten kovulmuş bir varlıktır. Yine bu kutsal kitaplarda Cennet sonsuz refah ve mutluluk olarak sunulur. Tabi ki, Cennete gitmek öyle kolay değildir! Bir sınav olarak sunulan bu dünyada, dinlerin emrettiği şekilde kaide ve kurallara uyulmalıdır…

Hiç kuşkusuz ki, Yüce yaratıcı bu dünyada canlı olarak sadece insanı yaratmadı. İnsanlar gibi hayvanlar ve bitkiler de canlı olarak yaratıldı. Allah’ın yarattıklarını sevmek ve korumak, semavi dinlerin temel ilkelerindendir. Gerçekten de, dünyada dinlere inananların sayısı inanmayanlardan daha fazladır.

Bu kadar dinsel inançlara inananların sayıları, inanmayanlardan fazla olmasına rağmen, günümüzde dünyamızın en büyük sorunları arasında çevre sorunlarının ilk sıralarda olması düşündürücüdür! Demek ki, dinler insanları gerektiği gibi eğitmemiştir.

İnsanlığın çevre ile savaşı, Neolitik Çağ’la başlar. Cilalı Taş Devri olarak da bilinen Neolitik dönem, insanlığın ilk yerleşim yerleri kurduğu dönemdir. Tahminen ilk yerleşim alanları M.Ö. on bin yıl önce Mezopotamya’da kurulmuştur. İnsanlar ilk yerleşim alanlarını hep nehir kıyılarında kurmuşlardır. Çünkü canlıların yaşamaları için, havadan sonra suya ihtiyaçları vardır.

Bilindiği gibi insanlar toplayıcılık ve avcılık gibi süreçlerden geçerek; Neolitik Kültür’e gelmişlerdir. Neolitik Kültür’ün en önemli özelliği yukarda da açıklandığı gibi, insanlığın yerleşik alana geçmesi olmuştur. Toplayıcılık ve avcılığın yerini, tarım ve hayvancılık almıştır. Artık insanlar besinlerini toplayarak ya da avlayarak değil, üreterek elde ediyorlar. Kısacası, insanların yerleşik yaşama geçmesiyle; çevre sorunları da başlamış oluyor.

Bu ilkel yerleşik dönemden XVIII. yüzyılın sonlarına kadar, insanlığı en çok uğraştıran çevre olayı bataklıklar ve sıtma hastalığı olmuştur. Tabi ki vebayı da unutmamak gerekir. Bu dönemlerdeki mikrobiyolojik hastalıkların kaynağı, hiç şüphesiz çevre sorunlarına dayanıyor. Sıtma ve veba büyük felaketlere, kırımlara neden olmuştur!

İnsanlığın yerleşik yaşama geçmesi, hayvanlarla ilişkilerinin gelişmesini de sağlamıştır. Hayvanların evcilleşmesi ile elde edilen hayvansal ürün artıkları da ayrı bir çevresel sorun oluşturmuştur.

Günümüze gelince, çağımızda devasa boyutta hızla gelişen sanayileşme beraberinde de çevre kirliliğini getirmiştir. Sanayileşmenin neden olduğu çevre sorunları, insanlığın yaşamını tehdit eder boyutlara gelmiştir…

İnsanların bir de çevreyle olan psikolojik sorunları vardır; hayvan düşmanlığı gibi. Biz insanlar, bitkiler ve hayvanlarla birlikte yaşamağa mecburuz. Onlar bizim yaşamımızın bir parçasıdır. Ama nedense sokak hayvanları hep kötü ve saldırgan gösterilir. Oysa ki gerçek böyle değildir. Aslında zavallı sokak hayvanları insanlardan zarar görüyorlar! Trafik canavarına kurban giden sokak hayvanlarının bazılarında kasıt da vardır. Bir frenle zavallı hayvan kurtulur. Ama fren yapan kim?

Halk arasında söylenen bazı gerçek dışı bilgiler de sokak hayvanlarına yönelik saldırıları artırıyor. Köpekle cinsel ilişkinin bel soğukluğunu tedavi etmesi gibi! Kediler nankör olur yalanı gibi. Kedilerin nankör olarak tanıtılması, kedilere karşı olan antipatileri ve nefretleri geliştiriyor! Kediler ölen sahibini yiyor diye hemen savunmaya geçenler de var. Yalnız yaşayan bir insanın evindeki kedi onun en iyi dostudur. Aile ortamında bile kediler insanlarla dost ve sadık bir hayvandır. Yalnız yaşayan adam ölünce dışarı çıkma imkânı bulamayan kedinin, acıkınca iç güdüsel olarak sahibinin cesedini yemesi gayet doğaldır. Zorunlu oldu mu insan da insanı yiyor! 1970’li yıllarda Himalaya Dağları’na düşen bir yolcu uçağından kutulan yolcular, ölen yolcuların etini yiyerek; yaşamlarını sürdürmüşlerdir. Bu olayla ilgili filimler bile yapıldı.

Kısacası kedi ve köpek gibi sokak hayvanları sevgiyi, görünce hemen insana yanaşırlar. Art niyetsiz olarak sevgilerini insanlara sunarlar. Demek ki bu sevimli yaratıklar sevgiye de muhtaçtırlar. Biraz yemek artığıyla ve bir kap suyla insan, ne zengin olur ne de fakir… Önemli olan o zavallıların karnını doyurmak ve susuzluğunu gidermektir.


Devam edecek…

Erkan ARSLAN

27.07.2011

Arkada��na G�nder Yazd�r

Bu yaz�y� Facebook'ta payla�abilirsiniz+:

0