60 yıl geciken özür...
27 ubat 2015 16:05 / 1567 kez okundu!
Yapay Oyun - The Imitation Game
Yönetmen: Morten Tyldum
Oyuncular: Benedict Cumberbatch, Keira Knightly, Matthew Goode
Bu yılın Oscar adayları arasında biyografik öyküler çoğunlukta. “Yapay Oyun” tarihin karanlık bir köşesinde saklanması için gayret gösterilmiş bir yaşamı anlatmasıyla etkileyici.
Almanların 2. Dünya Savaşı’nda kullandıkları şifrelenmiş Enigma haberleşmesini, yaptığı buluşla kıran Alan Turing, savaşın iki yıl erken bitmesine neden olur. Bu da yaklaşık 14 milyon insanın savaş nedeniyle ölmemesi demektir. Savaş sonrası Turing eşcinsel olduğu için hapse atılır. O dönemin kanunları (ki 1967’e kadar sürer) eş cinselliği İngiltere’de ahlaksızlık saydığı için hapis cezası vardır. Daha 2013’de Kraliçe Elisabeth, Turing’in ölümünden 60 yıl sonra, kendisine yapılanlardan dolayı özür nişanı verir.
Benedict Cumberbatch’in performansı parlıyor. Turing’in narsistik, kırılgan ve finaldeki iç acıtan ruhi durumlarını olağanüstü geçişlerle canlandırıyor. Oscar’a adaylığını heykelcik ile taçlandırabilecek bir performans. Nişanlısı ve çalışma arkadaşı Joan Clarke’ta, Keira Knigthly kariyerinin en olgun oyunculuklarından birisini sergiliyor. Final bölümünde her ikisinin karşılıklı konuşması, Clarke’ın Turing’e insanlık için ne kadar özel bir insan olduğunu anlatması, filmin en duygusal bölümü. “Sen böyle farklı olmasan, dünya yaşanacak bir yer olmazdı” sözleri her şeyi anlatıyor.
Norveç asıllı yönetmen Morten Tyldum kahramanının yaşamını okul, savaş sırasında ve sonrasında dönerek anlatıyor. Savaş dönemini anlatsa da, savaş sadece arşiv görüntülerle montajlanmış. Oscar adaylığı için akademinin dikkatini çekebilecek her türlü biyografik klişe üst üste kullanılmış
Turing 41 yıl süren yaşamında bilgisayar teknolojisinin temellerini atar. Yapay bir zekanın olabileceğini ve aynı insan gibi düşünebileceğini ilk O söyler, “Turing Machine” adını verdiği ilkel bilgisayar modelini gerçekleştirir. İnsanlığa bu kadar yardım etmiş bir insanın resmi tarih tarafından sadece eşcinselliği nedeniyle unutturulmaya çalışıldığına inanmak güç.
Emin YEĞİNBOY
21.02.2015
