DİNAMİK BÜTÇE YAPMAK KAÇINILMAZDIR

29 Kasım 2018 14:26 / 335 kez okundu!

 

 

“2019 yılında şirketler, bütçe için zaman harcayacaklarına, pazar payını korumaya, rakiplerinden bir adım önde olmaya zaman ayırmalıdırlar.”

 

****

 

DİNAMİK BÜTÇE YAPMAK KAÇINILMAZDIR

 

Bütçe yakın gelecekteki (bir yıl) çalışma hedeflerini ve çerçevesini tanımlayan öngörülmüş varsayımlara göre hazırlanmaktadır. Gelecek değil 2019 yılında, normal koşullarda bile belirsizdir; öngörülemez değişimler gösterir, sonuçlar bütçeden sapar. Böylesi durumlarda, sabit bütçelerin işlerliği yoktur. Sonuçlar sabit bütçenin önünde gittiğinde yöneticileri rehavete itmekte[1], tersine ulaşılamayacak hedefler gereksiz baskı yaratmakta, yöneticilere düşük performans için gerekçe yaratmaktadır. 

Koşullar değiştiğinde şirketin ve yöneticilerin performans takibinde tempo kaybetmemek için dinamik bütçe uygulanması faydalıdır.

Bütçelerin revize edilme zorunluğunun birçok nedeni olmakla birlikte, 2019 yılının birçok belirsizliğe gebe olması nedeniyle sıfır tabanlı ve dinamik bütçe yapılması faydalı olacaktır.

Sıfır tabanlı bütçe: bütün bütçe kalemlerinin önceki yılların sonuçları dikkate alınmadan temelden inşa edilmesidir. İnternette sıfır tabanlı bütçe tekniği ile ilgili geniş bilgi bulabilir.

Dinamik (esnek) bütçe: bütçe yıl boyu sabit kabul etmek yerine, ki önümüzdeki yıl anlamsızdır, yılda iki defa revize etmektir. Bütçeler, çalkantılı dönemlerde değil, sakin dönemlerde de Nisan (ilk 3 ay) ve Ağustos (ilk 7 ay) aylarında gözden geçirilmelidir. 

Bu periyodlarda gerçekleşen sonuçlar sabitlenerek bütçeden çıkarılmakta, kalan aylar yeniden bütçelenmektedir.

Sonuçlar bütçeden daha iyi ise, kalan aylar için hedefler artırılarak bütçeler revize edilmektedir.

Sonuçlar bütçeden daha kötü ise, açılış bütçesinin son satırı (EBİTDA, Net Kar, vb.) sabit kalacak şekilde yöneticilere yeni görevler yüklenmektedir. Bu görevler satışları artırmak olacağı gibi, tasarruf hedeflerinden de oluşabilir.

Bütçeler[2]mağaza bazında hazırlanmalı, bölgesel (varsa) olarak birleştirilerek şirketin bütçesi oluşturulmalıdır. Normal koşullarda bütçeler enflasyon ve büyüme hedeflerine göre yenilenebilir. Ancak önümüzdeki yıl bu anlamsızdır. Sonuçta kervanın yolda düzülmesi kaçınılmazdır.

Azami tasarruf yapılmalıdır; ancak Nasrettin Hoca gibi tam açlığa dayanırken eşek öldürülmemelidir. Özellikle, çalışanlara ve müşterilere yönelik tasarruf tedbirlerine özen gösterilmedir. 

Bütçe yapmak için gereğinden fazla zaman ve enerji harcanmamalıdır. 3 veya 5 yıllık uzun dönem planlaması yapmak ve planın birinci yılını (bütçe yılını) daha detaylı çalışmak iyi bir uygulamadır. Diğer önemli bir uygulama, bütçelerin aşağıdan yukarıya hazırlanmasıdır. Bu yapanlara sorumluluk yükler, yaptıkları bütçeyi sahiplenmelerini sağlar. Yapılan bütçe ne kadar gevşek olursa olsun,  dinamik bütçe tekniği sonuçları periyodik olarak değerlendireceğinden yıl içinde rota düzeltilebilir.

2019 yılında şirketler, bütçe için zaman harcayacaklarına, pazar payını korumaya, rakiplerinden bir adım önde olmaya zaman ayırmalıdırlar.

 

Yılmaz ATTİLA

Retail Türkiye Kasım 2018


[1]Şirketlerin büyüme hızını yavaşlatan engellerden birisi yöneticilerinbilinç altında(!) gelecek yıldaki kişisel performans hedeflerini yükseltmemekiçin bütçe hedeflerini aşmama eğilimdir.

[2]Gider, Operasyon, Satış, Personel ve Yatırım bütçeleri

 

Son Güncelleme Tarihi: 29 Kasım 2018 15:12

 

Bu yazıyı Facebook'ta paylaşabilirsiniz:
Facebook'ta paylaş
0
Yorumlar
Uyarı

Yorum yazabilmek için üye olmalı ve oturum açmalısınız.

Eğer sitemize üye değilseniz buraya tıklayarak hemen üye olabilirsiniz.

Eğer üye iseniz oturum açmak için buraya tıklayın.